Hai má bé đỏ ửng, khô ráp, nổi từng mảng mẩn li ti từ lúc mới vài tháng tuổi, dỗ mãi bé vẫn quờ tay lên mặt vì ngứa. Ông bà thì bảo "chàm sữa ấy mà, lớn lên tự hết", nhưng nhìn con khó chịu mỗi ngày, không ít mẹ vẫn thấp thỏm tự hỏi chàm sữa có tự khỏi không, hay mình cần làm gì thêm để con đỡ hơn. Bài viết dưới đây giúp bạn hiểu đúng, hiểu đủ để chăm sóc bé một cách khoa học, thay vì chỉ chờ đợi trong lo lắng.
Chàm sữa có tự khỏi không?
Phần lớn bé bị chàm sữa sẽ thuyên giảm dần khi hàng rào bảo vệ da hoàn thiện hơn, thường trong khoảng 2-4 tuổi, nhưng không phải bé nào cũng tự hết hoàn toàn. Một số bé vẫn còn da khô, nhạy cảm và có thể tái phát nhẹ khi lớn hơn, thậm chí chuyển sang dạng eczema. Vì vậy, dù chờ đợi là có cơ sở, việc chăm sóc đúng cách trong giai đoạn này vẫn rất cần thiết để bé dễ chịu hơn mỗi ngày.
Chàm sữa là gì và do đâu mà có?
Chàm sữa (còn gọi là lác sữa) là tình trạng viêm da cơ địa dị ứng thường gặp ở trẻ sơ sinh và trẻ dưới 2 tuổi, biểu hiện bằng những mảng da đỏ, khô, nổi mẩn ở má, trán, đôi khi lan xuống cổ, thân mình. Bệnh không do vi khuẩn hay virus, nên không lây từ bé này sang bé khác.
Về nguyên nhân, chàm sữa chủ yếu do:
- ●Cơ địa dị ứng di truyền: nếu cha mẹ có tiền sử eczema, hen suyễn, viêm mũi dị ứng thì con cũng dễ mắc hơn.
- ●Hàng rào da của bé còn non yếu: da sơ sinh mỏng, thiếu hụt lipid tự nhiên nên dễ mất nước, dễ khô và dễ bị kích ứng bởi tác nhân bên ngoài.
- ●Yếu tố kích ứng thường gặp: quần áo len dạ thô ráp, nước bọt, sữa dây ra má, khói bụi, thời tiết hanh khô hoặc quá nóng khiến bé đổ mồ hôi nhiều.
- ●Một số thực phẩm mẹ hoặc bé ăn vào: có thể là yếu tố góp phần ở một số bé, tùy cơ địa, không phải nguyên nhân chung cho tất cả trẻ.
Dấu hiệu nhận biết chàm sữa ở má bé
Dấu hiệu chàm sữa thường khá đặc trưng, cha mẹ có thể nhận ra sớm nếu để ý:
- ●Da đỏ, khô ráp, bong vảy mịn ở hai má, trán, có thể lan ra cằm.
- ●Nổi mẩn nhỏ li ti hoặc mụn nước li ti, đôi khi rịn nước nhẹ nếu bé gãi hoặc cọ mặt vào gối, khăn.
- ●Bé khó chịu, hay quờ tay lên mặt, cọ má vào vai người bế vì ngứa, dễ quấy khóc, ngủ không sâu giấc.
- ●Tổn thương có thể lan rộng xuống cổ, sau tai, thậm chí xuống thân mình, tay chân nếu không được chăm sóc đúng cách sớm.
Chàm sữa và eczema có phải là một bệnh không?
Về bản chất, chàm sữa và eczema thuộc cùng một nhóm bệnh viêm da cơ địa dị ứng, chỉ khác nhau ở cách gọi theo độ tuổi. "Chàm sữa" thường dùng để chỉ giai đoạn ở trẻ sơ sinh, biểu hiện chủ yếu ở má, trán; khi bé lớn hơn (thường sau 2 tuổi) mà tình trạng viêm da vẫn còn hoặc tái phát, y học gọi đó là eczema hay viêm da cơ địa, với vị trí có xu hướng chuyển sang nếp gấp khuỷu tay, khoeo chân.
Nếu bé nhà bạn đã lớn hơn 2-3 tuổi mà vẫn còn tái đi tái lại, bạn có thể tham khảo thêm bài Eczema ở trẻ em: dấu hiệu, nguyên nhân và cách chăm sóc đúng để hiểu rõ hơn giai đoạn tiếp theo và cách chăm sóc phù hợp với lứa tuổi lớn hơn.
Cách chăm sóc chàm sữa tại nhà giúp bé mau dễ chịu
Song song với chờ đợi cơ địa bé hoàn thiện, cha mẹ nên chủ động chăm sóc theo công thức "kiềng 3 chân" mà DermaCare Plus vẫn áp dụng: chăm da đúng cách + ăn uống khoa học + sản phẩm thảo dược hỗ trợ.
- ●Dưỡng ẩm đều đặn 2-3 lần mỗi ngày, nhất là ngay sau khi tắm lúc da bé còn hơi ẩm, giúp làm dịu, giảm khô ráp và hạn chế bong vảy rõ rệt.
- ●Tắm cho bé bằng nước ấm vừa, không quá nóng, thời gian ngắn dưới 10 phút, dùng sản phẩm tắm dịu nhẹ, lau khô bằng cách thấm nhẹ thay vì chà xát.
- ●Hạn chế tác nhân kích ứng: chọn khăn, quần áo cotton mềm cho bé, lau sạch sữa/nước bọt dính trên má ngay, tránh để bé nằm sấp cọ mặt vào gối cứng.
- ●Cắt móng tay bé gọn gàng, có thể đeo bao tay mềm khi ngủ để hạn chế bé cào gãi làm tổn thương lan rộng, dễ bội nhiễm.
- ●Về câu hỏi chàm sữa dùng corticoid: corticoid có thể được bác sĩ kê trong đợt viêm nặng, nhưng cha mẹ không tự ý mua bôi kéo dài cho bé vì da sơ sinh rất mỏng, dễ hấp thu và gây tác dụng phụ. Giữa các đợt, nên ưu tiên sản phẩm dưỡng ẩm, làm dịu không chứa Corticoid. Bạn có thể đọc thêm Hướng dẫn chọn kem bôi da không corticoid cho da á sừng, chàm.
Chàm sữa mẹ kiêng ăn gì, nên ăn gì?
Với bé đang bú mẹ, chế độ ăn của mẹ có thể ảnh hưởng phần nào đến tình trạng da của con, nhưng mức độ khác nhau tùy cơ địa từng bé. Về chàm sữa mẹ kiêng ăn gì, mẹ nên thận trọng theo dõi phản ứng của con khi ăn nhiều hải sản, trứng, đậu phộng, đồ tanh; hạn chế đồ cay nóng, nhiều dầu mỡ và thực phẩm chế biến sẵn.
Ngược lại, mẹ nên tăng cường rau xanh, trái cây tươi, cá béo giàu omega-3 và uống đủ nước để hỗ trợ chất lượng sữa cũng như sức khỏe làn da của con từ bên trong. Không nên tự ý cắt bỏ hẳn một nhóm thực phẩm dinh dưỡng quan trọng khi chưa xác định rõ món ăn nào thực sự gây kích ứng cho bé.
Chàm sữa có nên dùng men vi sinh (probiotics) không?
Nhiều mẹ nghe nói chàm sữa và probiotics có liên quan nên tìm mua men vi sinh cho con hoặc tự uống khi đang cho bú. Trên thực tế, hệ vi sinh đường ruột có vai trò nhất định trong việc điều hòa miễn dịch, và một số nghiên cứu bước đầu cho thấy probiotics có thể góp phần hỗ trợ giảm nhẹ triệu chứng ở một số bé, nhưng bằng chứng khoa học vẫn chưa đủ mạnh để khẳng định hiệu quả rõ ràng cho tất cả trường hợp. Vì vậy, mẹ không nên tự ý cho bé dùng men vi sinh với kỳ vọng "trị dứt điểm" chàm sữa, mà nên hỏi ý kiến bác sĩ nhi khoa trước khi bổ sung bất kỳ sản phẩm nào cho con, đặc biệt là trẻ dưới 6 tháng tuổi.
Vì sao chàm sữa hay tái phát dù đã chăm sóc đúng cách?
Không ít mẹ chăm con rất kỹ mà chàm sữa vẫn tái phát từng đợt. Điều này thường do cơ địa dị ứng của bé chưa thay đổi, hàng rào da còn non yếu nên chỉ cần một yếu tố kích ứng nhỏ như đổi thời tiết, mọc răng, tiếp xúc lông thú hay dùng nhầm sản phẩm chứa hương liệu mạnh cũng đủ khiến da bé bùng phát trở lại. Đây là đặc điểm chung của nhóm bệnh viêm da cơ địa, không phải do mẹ chăm sóc sai. Nếu bé nhà bạn tái đi tái lại nhiều lần, bạn có thể xem thêm bài Chàm sữa & hăm tã tái phát: vì sao cứ bị lại và cách phòng ngừa để hiểu rõ hơn cách phòng ngừa lâu dài cho con.
Khi nào cần đưa bé đi khám bác sĩ?
Cha mẹ nên đưa bé đến bác sĩ da liễu hoặc nhi khoa khi: da rịn dịch vàng, đóng mài, sưng nóng kèm sốt — dấu hiệu bội nhiễm; tổn thương lan rộng nhanh xuống cổ, thân mình; bé ngứa nhiều đến mức quấy khóc, mất ngủ kéo dài; hoặc đã chăm sóc tại nhà đúng cách một thời gian mà tình trạng không cải thiện. Nếu nghi ngờ bé đang bị hăm tã kèm theo chứ không chỉ chàm sữa, bạn có thể xem thêm bài Chàm sữa & hăm tã: nguyên nhân, dấu hiệu, cách chăm sóc hoặc Hăm tã do nấm: dấu hiệu, nguyên nhân, cách xử lý để phân biệt và chăm sóc đúng hướng.
Gợi ý chăm sóc cùng DermaCare Plus
Trong lúc chờ hàng rào da của bé hoàn thiện dần theo thời gian, việc dưỡng ẩm và làm dịu da mỗi ngày là điều cha mẹ nên duy trì kiên trì. Bộ sản phẩm thảo dược DermaCare Plus (thuộc LAGIA Group) được nghiên cứu để hỗ trợ chăm sóc làn da nhạy cảm của bé theo hướng "trong uống – ngoài chăm": kem bôi không chứa Corticoid giúp làm dịu, cấp ẩm cho vùng da khô ráp, mẩn đỏ ở má, trán bé; sản phẩm tắm thảo dược hỗ trợ làm sạch dịu nhẹ, hạn chế kích ứng cho làn da mỏng manh của trẻ sơ sinh.
Đây là các sản phẩm chăm sóc da, dùng song song với việc theo dõi của bác sĩ khi cần. Hiệu quả nhanh hay chậm còn tùy cơ địa mỗi bé, nên điều quan trọng là kiên trì và chăm sóc đúng cách. Bạn có thể tham khảo chi tiết tại trang sản phẩm DermaCare Plus.
Cần tư vấn cho làn da của bé?
Mỗi bé một cơ địa khác nhau, và điều con cần không phải là một lời quảng cáo, mà là hướng chăm sóc phù hợp với chính làn da của bé. Bạn có thể để lại số điện thoại để được tư vấn miễn phí, hoặc liên hệ trực tiếp:
- ●Hotline / Zalo: 0902 524 401
- ●Fanpage: facebook.com/bichngocnguyenviemdacodia
Đội ngũ DermaCare Plus sẽ lắng nghe tình trạng da của bé và gợi ý cách chăm sóc khoa học, an toàn, không lạm dụng corticoid.
*Bài viết mang tính tham khảo về chăm sóc da, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định của bác sĩ. Sản phẩm DermaCare Plus là sản phẩm chăm sóc, không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh.*
